Intersekse Personen

Intersekse symbool

Intersekse personen krijgen net zoals holebi’s en transgender personen te maken met uitsluitingsmechanismen. Die zijn een gevolg van het binaire gendermodel dat in onze samenleving overheerst. Voor het eerst sloot ook een intersekse vereniging aan bij çavaria om samen de strijd te voeren: Intersekse Vlaanderen. 

Wat is intersekse

Wat is intersekse?

De term intersekse beschrijft mensen van wie de geslachtskenmerken niet binnen de binaire opdeling van geslacht (M/V) vallen.

Een intersekse variatie is een natuurlijk voorkomend fenomeen waarbij het lichaam van een persoon niet volledig past binnen wat wij cultureel als typisch mannelijk of typisch vrouwelijk zien.
 Het betekent geboren worden met seksekenmerken die niet zijn ontwikkeld zoals de maatschappij standaard verwacht. Net zoals er heel wat variatie bestaat in haarkleur en oogkleur, bestaan er dus heel wat variaties in sekse-kenmerken en de geslachtsontwikkeling. Sommige variaties komen pas tot uiting in de puberteit, op volwassen leeftijd, of soms zelfs helemaal niet. Sommige variaties zie je aan de buitenkant, sommigen niet. Gelukkig zijn heel wat variaties onschuldig en hoeven er zeker geen ‘normaliserende' operaties uitgevoerd te worden. 

       

Illustratie Valérie Van Den Eynden Intersekse puzzelstuken

© Valérie Van Den Eynden

Wat is geslacht? 

Geslacht verwijst naar vijf soorten sekse-kenmerken. Elk van deze kenmerken heeft 

meer dan twee mogelijkheden: 

  1. Chromosonen: XX, XY, XXY, XX/XY, X, X/XY... 

  1. Hormonen: een beetje oestrogeen en veel testosteron, veel testosteron en beetje oestrogeen, evenveel oestrogeen als testosteron... Er zijn veel verschillende combinaties mogelijk. 

  1. Voortplantingsorganen: inwendig kunnen er verschillende organen zijn, zoals baarmoeder, vagina en prostaat. Ook uitwendig zijn er variaties mogelijk, zoals clitoris en penis in bijvorbeeld een verschillende grootte. 

  1. Geslachtsklieren: iemand kan zowel eierstokken als teelballen hebben, of net geen van beiden.

  1. Puberteitskenmerken: je kan een beetje, meer of heel veel lichaamsbeharing en borstontwikkeling hebben. 

Meer informatie over hoe sekse-kenmerken zich ontwikkelen vind je op ideminfo.be/sekse-kenmerken

Wist je dat? 

  • Er in België dagelijks een 5-tal baby's geboren worden met een variatie in sekse-kenmerken? 

  • De variaties in geslachtskenmerken doorgaans onschuldig zijn voor de gezondheid van het kind? 

  • 1,7% van de mensen variaties heeft in seksekenmerken? Dat is ongeveer evenveel mensen die groene ogen hebben of een tweeling zijn. 

Intersekse personen krijgen net zoals holebi’s en transgender personen te maken met uitsluitingsmechanismen. Die zijn een gevolg van het binaire gendermodel dat in onze samenleving overheerst. Voor het eerst sloot ook een intersekse vereniging aan bij çavaria om samen de strijd te voeren: Intersekse Vlaanderen

Onze maatschappij legt nog al te vaak regels of normen op voor wat 'juist' is voor mannen en vrouwen. De norm voor mannen is bijvoorbeeld XY-chromosomen, penis, testes, testosteron en een bepaalde lichaamsbouw. Bij vrouwen gaat men uit van XX-chromosomen, vagina, eierstokken en baarmoeder, oestrogeen en een andere lichaamsbouw. 

Wat we als 'mannelijke' of 'vrouwelijke' normen omschrijven, is vaak gebaseerd op een gemiddelde. Heel wat mannen hebben inderdaad een Y-chromosoom en vrouwen maken gemiddeld meer oestrogeen aan dan mannen. Dat betekent echter niet dat iedereen voldoet aan dat gemiddelde en nogal stereotype beeld.  

Çavaria stelt volgende eisen voor de rechten van intersekse personen:

  1. Neem geslachtskenmerken op als discriminatiegrond in alle antidiscriminatiewetgeving zodat ook intersekse personen beter beschermd worden. 

Het federaal parlement volgde deze eis van çavaria en keurde dit jaar de uitbreiding van de genderwet goed. Discriminatie op basis van seksekenmerken zal binnenkort expliciet door de wet verboden zijn als het gaat om federale materies. Dat is een belangrijke stap in de bescherming van intersekse personen. De volgende stap is bescherming op het Vlaamse niveau. 

  1. Oefen druk uit om de leemtes in de Europese wetgeving rond antidiscriminatie op te vullen wat betreft bescherming op basis van SOGIESC. 

  2. Vermeld intersekse personen expliciet in Europese non-discriminatieregulering. 

  3. Neem genderidentiteit, genderexpressie en geslachtskenmerken op als beschermde gronden in het strafwetboek, meer bepaald in de artikels over strafverzwaring bij verwerpelijk motief. 

  4. Zorg ervoor dat er niet langer ‘normaliserende’ operaties kunnen worden uitgevoerd op intersekse kinderen. 

  5. Treed op tegen landen die voorwaarden opleggen voor het veranderen van geslachtsregistratie die een inbreuk plegen op de fysieke integriteit van transgender en intersekse personen. 

Enkele interessante websites waar je meer informatie kan vinden over intersekse:

  • Intersekse Vlaanderen is de belangenvereniging van, voor en door mensen geboren met een intersekse variatie. Via hun website  bieden ze correcte en accurate informatie aan ouders en volwassenen. Ze verspreiden hun kennis ook via trainingen, brochures en lezingen. Ze zetten zich ook in om wetgeving aan te passen zodat intersekse personen ook kunnen bepalen wat er met hun lichaam gebeurt. 

  • Lumi, voor al je vragen over gender en seksuele voorkeur. 

Intersectionaliteit

Bij elke doelgroep houden we rekening met intersectionaliteit of kruispuntdenken. 

Dat gaat over hoe verschillende aspecten van iemands identiteit (afkomst, leeftijd, lichaam, genderidentiteit…) elkaar beïnvloeden en de positie in de maatschappij bepalen. De kruispunten waarop je je bevindt hebben invloed op de kansen die je krijgt, het geweld waar je mee te maken kan krijgen, of de vooroordelen die er over je kunnen bestaan. Zo ga je als een witte hetero cisgender vrouw waarschijnlijk andere ervaringen hebben dan als een zwarte homoseksuele transgender man. 

Lumi

Zit je met vragen over intersekse? Lumi luistert en is bereikbaar op maandag, woensdag en donderdag van 18.30u tot 21.30u. Op hun website vind je ook antwoorden op veelgestelde vragen rond intersekse personen.