Aanspreektitels en registratie

samsofie
Als cisgender hetero sta je er misschien niet zo vaak bij stil, maar als holebi of trans*persoon is het vaak heel frustrerend om allerlei administratieve procedures te doorlopen.  Van je geboorteakte, de aanmelding bij een sportclub tot bij het bestellen van concerttickets wordt verplicht gevraagd naar 'geslacht', waarbij je dan een 'M' of 'V' kan aanduiden. Gevolg: in alle briefwisseling en e-mails word je met het voor-hen-bijpassende-voornaamwoord aangesproken. Andere mogelijkheden zijn er niet.
 
Als holebi- en transgenderkoepel willen we hier verandering in brengen. Via onderstaand stappenplan kan je wijzigingen in je instelling of organisatie doorvoeren die het leven voor heel wat mensen aangenamer maakt.
  1. De eerste vraag die je je best stelt is: waarom zou ik informatie over het geslacht of genderidentiteit van een persoon nodig hebben? Heb ik eigenlijk niet voldoende aan een naam, adres, e-mailadres,...?
  2. En als je het wel wilt registreren, welke gegevens heb je dan precies nodig? Wil je weten welk geslacht iemand heeft zoals vermeld op de geboorteakte? Of wil je weten hoe je iemand kan aanspreken en wil je eigenlijk weten hoe iemand zich voelt (genderidentiteit)?
  3. 'Geslacht' registreren lijkt eenvoudiger dan het eigenlijk is. Er zijn officieel maar twee mogelijkheden in België om een geslachtregistratie te doen: 'M' of 'V'. Voor intersekse personen zijn er geen opties. Bovendien komt het geboortegeslacht (vastgesteld bij de geboorte) niet bij iedereen overeen met de geslachtsaanduiding op de identiteitskaart of met het geslacht op moment van registratie. Zo kan je bij je geboorte een 'M' worden toegewezen, maar na een geslachtsoperatie een vrouwelijk geslacht hebben en dit al dan niet al juridisch hebben laten wijzigen. Sowieso is bij geslachtsregistratie 'M / V / X' te opteren (waarbij 'X' kan gebruikt worden voor intersekse personen of trans* personen in transitie).
  4. Bij de vraag naar genderidentiteit ligt het vaak wat complexer. Probeer woorden als 'anders' te vermijden, en gebruik dan eerder 'X'. De meest open en inclusieve invulling is een open hokje waar iedereen zelf de invulling kan doen. Dit is het meest participatieve, maar in sommige formulieren niet mogelijk. Probeer waar mogelijk ook eens niet de 'M' vooraan te plaatsen. Dit doorbreekt nog meer de genderbinariteit en gendernorm.
  5. Vaak is het interessanter om aanspreekvormen te bevragen. Maak niet de fout om aan een bepaalde genderidentiteit automatisch een bepaalde aanspreekvorm te koppelen. Niet elke 'M' is noodzakelijk een 'Dhr.', niet elke 'V' is steeds een 'Mevr.'. Iemands voornaam (roepnaam) gebruiken kan een makkelijk alternatief zijn voor 'Mevr.' of 'Dhr.'.